O acceso da muller aos estudos non para de crecer, sendo actualmente maior o número de matrículas universitarias femininas que masculinas. A diferenza radica no tipo de estudos que cursan. Elas, educación, arte e enfermería. Eles, enxeñerías e ciencias. Os expertos de  Top  Doctors.es®, a empresa dixital líder na identificación de doutores e centros médicos de primeiro nivel, explican que papel xogan os estereotipos e prexuízos no desenvolvemento da profecía auto cumprida en canto ao acceso da muller ao mundo da ciencia.

“O Efecto Pigmalión”
“O Efecto  Pigmalión” ou profecía auto cumprida establece que cando existe unha crenza firme respecto de algo, acaba ocorrendo, xa que a conduta procura ser coherente cos pensamentos e crenzas. Neste sentido, o papel dos estereotipos require gran protagonismo, porque ao converterse en patróns aceptados socialmente, poden influír nas decisións e afectar o desenvolvemento persoal e, tamén, profesional.
“A sociedade espera que unha muller sexa sensible, tenra e  empática, e o home forte, valente e agresivo” explica o Dr. Cristian  Toribio, membro do Centro  Pisicopediátrico GUÍA. “Isto vincúlase á representación que nos facemos de nós mesmos, a  interiorizamos, e diríxenos inevitablemente na nosa toma de decisións”. En base a esas imaxes acábase configurando a personalidade de cada un, unha mestura de percepcións, pensamentos, actitudes e emocións que nos definen. “Aínda que se atopa en continua evolución, sen dúbida está determinada polo ambiente familiar e as experiencias vividas”.

Predisposición biolóxica. Estereotipos si, prexuízos non
Os principais estereotipos que poñen barreiras ao acceso da muller no mundo da ciencia están relacionados directamente coa predisposición biolóxica das mulleres para ser máis ‘emocionais’ e a dos homes para ser máis ‘lóxicos’, de modo que se fai unha imaxe mental da muller como unha boa coidadora, nai, artista ou modista. Frases como ‘A ciencia non é para mulleres’ ou ‘tes máis facilidades para facer isto ou aquilo’ son estereotipos que van calando ao longo do desenvolvemento educativo e  madurativo, repercutindo na percepción que teñen as mulleres e os demais das súas propias capacidades e, polo tanto, influíndo directamente nelas e nas súas decisións sobre futuro profesional.

Non existen estudos que demostren que as decisións dese tipo tómanse en base á xenética, senón que máis ben trátase dunha evolución cultural. “Os estereotipos non son causa dunha realidade, nin a realidade é unha consecuencia dos estereotipos. Trátase máis ben dunha interacción difícil, causada pola propia complexidade humana”. En palabras do experto, non debería falarse de erradicar estereotipos, que á fin e ao cabo son conceptos e imaxes comunmente aceptadas, senón de acabar cos prexuízos, que son os que dan lugar a estereotipos non axustados á realidade.

Publicidade, xoguetes e divulgación mediática: problema e solución
Os datos dos diferentes organismos mostran obxectivamente as preferencias das mulleres en canto a estudos universitarios. A maior porcentaxe de mulleres matriculadas en universidades dáse nas ramas de Educación (76,4%), ciencias da Saúde (74,4%) Humanidades e Artes (61,6%), mentres que dentro das ramas de enxeñería ou matemáticas roldan o 30% do alumnado.

Un mal uso da publicidade, un acceso  estereotipado por razón de xénero aos xoguetes infantís e a falta de información na materia son potentes ferramentas na xeración e divulgación de prexuízos. “Hai moitos casos de éxitos de mulleres en ámbito científico ou matemático, polo xeral descoñecidos” explica a Dra.  Saskyn, experta psicóloga de  Top  Doctors. “O reto está na promoción social do potencial feminino e de todas as achegas á ciencia que fixeron as mulleres. En fomentar actitudes igualitarias onde se prioricen os valores e a diversidade na intelixencia pola súa condición de seres humanos instruídos, e non por razón xénero”.

Os expertos indican que a clave está na educación temperá, pois é moi difícil cambiar os modelos adquiridos durante a infancia, que son os que van conformando unha personalidade que identifique e coa que cada un identifíquese, e que fai sentirse cómodo á hora de cumprir as expectativas persoais, familiares e sociais.