A min, que son de aldea e levo décadas vendo como marchan os mozos e van pechando escolas, escóchame. Este Día das Letras Galegas, mentres os políticos posan nas librarías de Vigo ou da Coruña e os intelectuais enchen os parlamentos de boas intencións, nas parroquias o idioma séguense perdendo como a neve ao sol. O galego non morre por falta de himnos, morre por falta de xente que o fale. E a xente que o falaba, marchou ou xa non está. Sinxelo.

Os que máis berran pola lingua son os mesmos que viven en zonas urbanas onde o castelán é o rei, que mandan os fillos ao colexio privado bilingüe e que o único galego que usan no seu día a día é o "bos días" da conserxe. Despois veñen ao rural de turismo rural, compran unha casa vella, póñenlle un nome en galego á urbanización e síntense moi comprometidos. Pero o veciño que toda a vida dixo "a xugada" ou "o estrume" xa non ten a quen llelo contar.

Non hai aplicación móbil, nin lei de normalización, nin campaña institucional que substitúa o que realmente mantén viva unha lingua: un neno que lle fala en galego á súa nai, unha conversa no bar, un aviso no taboleiro da parroquia. O galego non se salva dende un despacho municipal nin cunha subvención para rotular en galego. Sálvase no día a día, na terra, entre os que aínda o len nos xornais vellos e o rezan na misa dos domingos. E esa xente, vaime perdoar, non soe ser a que máis berra nin a que máis escoitan.